IKAZE

Murakaza neza k'urubuga rwakozwe na HARINDINTWARI DAMASCENE warangije mw'Ishuri Rikuru Nderabarezi rya Kigali mw'ishami ry'ubumenyi, kuri uru rubuga muzamenyeraho byinshi bijyanye n'umuco nyarwanda (Imigani,ibyivugo;Amahamba;Imisango;urwenya n'ibindi....)

IBIRIMO

AGASIMBA KACIYE IGIKUBA MU BANTU

Umunsi umwe, inzara yarateye mu bikoko byo mu  ishyamba. Havamwo agasimba kamwe gahungira mu gihugu cyari gituwe n’abantu. Umunsi umwe ako gasimba gaturuka muri iryo shyamba kaza kavuza induru kavuga  kati : yemwe rubanda rw’umwami, nimuhunge abanzi barabateye. Abantu bakumvise...

ABASANGIYE UBUBABARE BARISUNGANA

Inkoko yibereye aho ari inshike, kandi itabuze kubyara. Rubanda rwarayimariye abana babaraguza, ikajya ihora ibiganya, yicwa n’agahinda. Bukeye inkoko yenga inzoga, irayikorera iragenda, ngo igiye gushaka uwo yatura umuruho wayo. Inkoko ihura n’imbwa, Imbwa irayibwira iti: ntiwansomya kuri iyo...

UMWANA WAVUGIYE MUNDA YA NYINA

Kera habayeho  umugabo,  bukeye ashaka  umugore babyarana abana benshi, ariko bose ari abahungu gusa. Abana barakura, baranashyingirwa. Bukeye abagore babo bagakunda kujyana kwahira ishinge no guca isaso, bamwe bakajyayo batwite. Nuko bagera aho bahira bakaganira. Bakavuga ukuntu...

UMUKOBWA WASIMBUTSE URUPFU MUKASE YARI YAMUTEZE

Kera habayeho umugabo witwa Rugondo. Bukeye  ashaka umugore babyarana umwana w’umukobwa bamwita Rugogwe. Nuko nyina aza gupfa, apfuye se azana undi mugore. Umugore ahageze asanga umukobwa yarasabwe n’umwami, amuzira urunuka. Abwira umugabo we ngo niba ashaka ko babana neza, azice umukobwa we....

UMUKOBWA WARONGOWE N’UMUGABO YARI YARABENZE

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore, babyarana umwana w’umukobwa, bamwita Munyana. Munyana amaze kuba inkumi, yiha kubenga uje kumusaba wese.  Ngo arashaka usa na se cyangwa se  usa na...

UMUKOBWA WARONGOWE N’UMUGABO WABAGA MU NDA Y’IGITI

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka  umugore babyarana umwana w’umukobwa, bamwita Kanyana. Kanyana amaze kuba inkumi, abandi bakobwa baramubwira bati : uzaze tujyane  guca imibavu ku  giti kitwa umutegarugori. Ku munsi wo kujya yo, aracyererwa, abandi bakobwa baramusiga....

UMUKOBWA WARONGOWE N’IMPYISI

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore babyarana umwana w’umukobwa bamwita Mahiribobo. Uwo mukobwa yarabengaga cyane. Umuhungu uje kumusaba wese, Mahiribobo akamubenga, akavugako   azasabwa n’ umugabo ucira...

UMUKOBWA WARIYE IKIJUMBA CY’ IMANA

Kera Habayeho Umugabo, bukeye ashaka umugore, babyarana abana babiri , umukobwa n’umuhungu. Umukobwa akitwa Buhorobungwe, Umuhungu akitwa Mashyoma. Bari bafite umurima ; hanyuma umeramwo umugozi w’ikijumba, batazi...

UMUKOBWA WAREZE UMWANA WAVUYE MU MWANANA W’IGITOKE

Kera abakobwa bagiraga umukino wo guheka umwanana w’igitoke bimenyereza kuzaba ababyeyi. Nkuko abana b’abahungu bagiraga udukino two kurasana bimenyereza kuzaba ingabo ku rugamba. Umunsi umwe, umwe muri abo bana b’abakobwa yururukije umwanana we, asanga wahindutse umwana w’umuntu. Nuko abwira...

BANA DUSOME

INKA

 Inka zifite akamaro cyane. Mu Rwanda, inka ziruta ayandi matungo. Amata yazo bayakuramo amavuta, kandi bakayanywa. Irapfa bakayilya. Uruhu bakarucuruza. Kera iyo batarucuruzaga, rwavagamo imyambaro. Amahembe yabikaga ibintu : inzuzi, amafaranga. Ikinono bagikuramo inyama...

So ni nde?

So ni nde? Kazitunga. Gira so tunga ? Tunga gege. Gira so gege? Gege amahina. Gira so mahina ? Mahina byavu. Gira so byavu ? Byavu abagabo. Gira so bagabo ? Bagabo ilindi. Gira...

turate u Rwanda

 Intero : 1. Turate Rwanda yacu itatse inema, Rwanda yacu nziza gahorane ishya, Gitego cyatatswe ubwiza na Rurema, Hose baraguharanira !... Inyikilizo : Rwanda nziza...; Ntuteze kuzahinyuka mu mahanga, Rwanda nziza... Abawe baguhaye impundu. 2. Ufite ibirunga nka...

umubyeyi araga abana be

Bana banjye, ntimubuze isambu yo guhinga, ubunebwe ni bwo gusa buzabatera. Umunsi umwe, umubyeyi wali ufite abana benshi, yumvise ko agiye gupfa, arabahamagaza. Arababwira ati: «mwilinde kugulisha isambu twasigiwe n'ababyeyi bacu. Muli iyo sambu, hahishemo ibintu byinshi. Igihe cyo guhinga...

urukwavu n'inturo

Urukwavu rwalihoreye rusanga inturo, ruti: «ko mfite ubwenge bwinshi bwankiza, none hagira ikiza kutwica wamera ute?» Inturo irarusubiza iti: «mfite ubwenge bumwe gusa, aliko ndakeka ko bumfitiye akamaro.» Muli ako kanya bibona amasega aje kubilya. Inturo yulira igiti. Urukwavu rugerageje...

urukwavu n'umukecuru

Haliho umukecuru akagira umukwe we kure. Yejeje uburo ashaka kujya kwirebera umwana. Yenda umutsima w'irobe n'umukuzo w'inzoga, ashyira mu gatebo, arapfuka, maze alikorera, aragenda. Ageze ahatagira ingo asanga urukwavu ruli ku zuba. Urukwavu rumubonye, ruti: "Tura ! tura tura nyogoku! Tura...

Intama na bihehe

 Umunsi umwe, Bihehe yagiye i Nyanza, isanga basinziliye. Iterura ingoma, iyigeranye ku manga ingoma iragwa, ilivugiza. Bihehe irahunga. Ihura n'intama. Bihehe iti: "wa mugabo we, urava he?" Intama iti: "ndava i Nyanza." Bihehe iti: "hali mateka ki? " Intama iti: "hali iteka lica...

IHENE

Ihene igira umubyimba muremure. Uruhu rwayo rugira ubwoya bugufiya. Ku kananwa igira ubwanwa. Ku mutwe hali amahembe abili asubiye inyuma kandi akomeye. Ihene ikunda kulya ibilyo byiza gusa, ikunda kulya ibyatsi bibisi. Iyo igiye mu mulima irona cyane. Ihene ni itungo ligilira abantu...

Inka n'intare

Intare yali ifite iliba n'icyanya mu ishyamba. Amapfa aratera ubwatsi n'amazi birabura. Inka ijya mu ishyamba n'inyana yayo, yiba ubwatsi n'amazi by'intare. Inyombya ivuza induru, iti «amazi y'intare ! amazi y'intare !» Intare iraza, inka irahunga. Bukeye inka isubira kwiba. Inyombya...

TWONGERE TWIYIBUTSE

Injangwe yacitse umulizo

  Injangwe yacitse umurizo Injangwe yagiye gufata inkoko, ifatwa n'umutego uyica umurizo Ihura n'izindi zigenda ziyiseka. Iza guhagarara irazibwira iti « mfite ijambo rimwe mbabwira.» Izindi ziti « tuguteze amatwi. » Na yo iti « imirizo yacu iraturushya...

Umubiri w'umuntu

  Umubili w'umuntu Umubili w'umuntu ugira ibice bitatu by'ingenzi: umutwe, igihimba, amaboko n'amaguru. Ubamo kandi amagufwa menshi. Ibice by'umutwe ni uruhanga, izuru, umunwa, amaso, imisaya, amatwi, amatama n'akananwa. Muzi akamaro k'ibyo bice...

Imbwa n'igisambo

  Imbwa n'igisambo Nijoro mu gicuku, igisambo cyaje ku nzu kigira ngo cyibe ibintu biyirimo, imbwa irakibona iramoka. Nyir 'urugo arabyuka, arareba ntiyagira icyo abona, maze akangara ya mbwa ngo iceceke, arongera ajya kulyama. . Igisambo kibonye ko...

Karyamyenda

  Karyamyenda Habayeho umuntu agakunda kurya imyenda. Umunsi umwe, asanga ingwe yiyiciye ihene, arayibwira, ati " jyewe mfite ihene nyinshi, mpa akanyama, na njye nzakwishyura. " Ingwe ntiyashidikanya, ndetse imuha uruhande rwose. Undi munsi ajya mu...

Intare n'imbeba

  Intare n'imbeba Intare yarihoreye yiryamira mu ndiri yayo. Imbeba ziraza zigumya kuyikina iruhande. Imwe muri zo yurira ibuye ryari hejuru y'intare, irihanuka hejuru yitura hasi, ikangura intare. Intare ikangutse ifata akaguru k'imbeba. Imbeba...

Urukwavu n'umuhari

  Urukwavu n'umuhali Urukwavu rwuzuye n'umuhali. Bukeye rurawubwira ruti « ngwino twihingire umurima, tuwuteremo ibigori n'urutoke.» Umuhari uremera ariko ubwira urukwavu uti « ko ntazi.kurira insina, urutoke nirwera imineke nzayimanura nte ?...

Mvuye kwa masenge

  Mvuye kwa masenge Gahigi na Gahutu baraganira. Gahigi avuye kwa nyirasenge utuye i Kigali none aratekerereza mugenzi we ibyo yabonye. Ageze mu mwaka wa gatanu, na we Gahutu ali mu wa gatatu. Gahutu: - Uraho Gahi ! Gahigi: - Uraho Gahu...

Umuyaga n'izuba

  Umuyaga n'izuba Umuyaga n'izuba byajyaga bitongana iminsi yose, kimwe kikabwira ikindi ko kikirusha amaboko. Bukeye bibona umuntu wihitira. Umuyaga uti « ngiye kumwambura iriya kanzu ye, nandusha imbaraga wowe ugashobora kuyimwambura, ndemera ko na we...

Ikinyabupfura ku ishuli

  Ikinyabupfura mu ishuli Umunyeshuli warezwe neza usanga anogeye bose, kuko bamusangana ingiro n'imvugo bishimishije. Usanga yubaha abakuru, abana neza n'urungano n'abamugwa mu ntege. Mbese imyifatire ye ali nta makemwa. Mu ishuli, iyo amaze...

Nzakunda kujya mw'ishuli

  Nzakunda kujya ku ishuli Nzakunda kujya mu ishuli, mpigire ubumenyi bwo gufindura ibyanditswe, bityo mbe mvuye mu mubare w'abatazi gusoma no kwandika. Nzahigira imyuga n'ubundi bukolikoli. Ningera mu ishuli nzitonda nige nshyizeho...

Utuntu n'utundi

NYUMA YO KUVA K’UMUHANDA, UBU NTA MOTO YAMUNANIRA KUYIKORA

    Urasanga urubyiruko  rwinshi rwirirwa k’umuhanda ndetse benshi ugasanga mu gitondo babyutse bakina imikino itandukanye nk’igisoro,dam na billard abenshi ugasanga batanganza ko babuze akazi Rukwangari yahoze ari umwana w’umuhanda kuko ntaho yagiraga aba ubu akaba akorera moto...

NTA MASHURI YIZE ARIKO AKANIKA MOTERI Z’IMODOKA

      Niyonsenze Fulgence wo mu karere ka Rwamagana amaze imyaka 20 akora umwuga wo gukanika moteri z’imodoka, uyu niyonsenze fulgence yadutangarije ko nta mashuri yigeze yiga keretse kwegera abantu bakoraga uyu mwuga akabareberaho nawe bituma abimenya nta mashuri abyizemo, yakomeje...

wabona utaruzi ko

Umukobwa utabeshyeka ntatereteka ..umukobwa udatereteka..ntabona umuhungu..umukobwa utabonye umuhungu ntabona umugabo..iyo atabonye ntashinga urugo ..iyo adashinze urugo ntabona umwana iyo afite umwana...aba igicibwa mu muryango ..iyo abaye igicibwa mu muryango..ubuzima bwe bumera nabi..iyo bumeze...

seka kuko birasekeje

1. Rimwe umugore yahoraga yibaza ariko ntagire uwo abyerurira. bigeze aho biramurenga niko guhamagara umukozi wo mu rugo aramubaza ati niko nzajya ngura kirida nk'uko ngura ibiribwa? mbwira muzishyira he? umukozi aramusubiza ati nyamara ndarengana! njya mbona abana bawe aribo bazangiza!? kuko...

TUMENYE IRANGAMUNTU Y'URWANDA

Irangamuntu yurwanda igizwe nimibare 16 igabanyije mumatsinda 6. nubwo iyo mibare ari myinshi kuyifata biroroshye kuberako harimo amatsinda adahinduka: ... itsinda rya 1:rigizwe numubare umwe iyo uri umunyarwanda ni 1 itsinda rya 2:rigizwe nimibare ine ihwanye numwaka wavutsemo itsinda rya...

WARI UZI KO

Ihene,intama n’imbwa zagiye mu rugendo rwa kure.Nuko zitega imodokA(Taxi Minibus).Izo nyamaswa ziri hafi kugera aho zagombaga kuviramo Ihene ica mu idirishya irasimbuka igenda itishyuye.Noneho zigeze aho imbwa n’intama ziviramo,Intama irishyura neza irigendera!!Hanyuma imbwa yishyura amafranga5000...

IBIBAZO BISEKEJE

Ngiye kubaha ikizamini, ugitsinda araba ari intiti! Banza usubize, ntukopere. Hanyuma urebe ibisubizo uze kwikosora. Urambwira amanota wagize. Kandi ntumbeshye. 1. Ufite Twiga (giraffe). Urashaka kuyishyira muri frigo. Urabigenza ute? Igisubizo: ufungura urugi rwa frigo, ukinjizamo twiga,...

ISI NTUYEMO

Umwami yari afite umugaragu wakundaga kumubwira ati nyakubahwa burya buri kintu cyose Imana ikora kiba ari cyiza kandi haba hari impamvu. Umunsi umwe umwami agiye ku rugamba baramurasa bamuca urutoki, wa mugaragu we ati humura nyakubahwa buriya Imana ifite impamvu kandi nta kibi ikora byose ni...

AY'URUKUNDO

Mu rukundo hajya habamo ibibazo bitandukanye ariko ikibazo nyamukuru ndetse kinatera benshi gutinya kwinjira mu rukundo, ni uguhemukirwa(Déception). Umuntu wahemukiwe mu rukundo rero burya aba afite igikomere ku mutima gishobora no kumukurikirana cyane mu gihe yaba akundanye n'undi muntu nyuma...

INZIRA Y'URUKUNDO

Uhura n'umuntu mutaziranye, mukaba inshuti zisanzwe, mukishimirana mugashiduka mwakundanye urukundo rugeze kure. Agukorera byinshi byiza ukamwimariramo, nyuma akajya rimwe na rimwe agukosereza ukababara ariko ukihangana kuko wamaze kumva utabasha kubaho adahari. Arakubabaza ukumva ibyiza ari uko...

IBIRIMO

AGASIMBA KACIYE IGIKUBA MU BANTU

Umunsi umwe, inzara yarateye mu bikoko byo mu  ishyamba. Havamwo agasimba kamwe gahungira mu gihugu cyari gituwe n’abantu. Umunsi umwe ako gasimba gaturuka muri iryo shyamba kaza kavuza induru kavuga  kati : yemwe rubanda rw’umwami, nimuhunge abanzi barabateye. Abantu bakumvise...

ABASANGIYE UBUBABARE BARISUNGANA

Inkoko yibereye aho ari inshike, kandi itabuze kubyara. Rubanda rwarayimariye abana babaraguza, ikajya ihora ibiganya, yicwa n’agahinda. Bukeye inkoko yenga inzoga, irayikorera iragenda, ngo igiye gushaka uwo yatura umuruho wayo. Inkoko ihura n’imbwa, Imbwa irayibwira iti: ntiwansomya kuri iyo...

UMWANA WAVUGIYE MUNDA YA NYINA

Kera habayeho  umugabo,  bukeye ashaka  umugore babyarana abana benshi, ariko bose ari abahungu gusa. Abana barakura, baranashyingirwa. Bukeye abagore babo bagakunda kujyana kwahira ishinge no guca isaso, bamwe bakajyayo batwite. Nuko bagera aho bahira bakaganira. Bakavuga ukuntu...

UMUKOBWA WASIMBUTSE URUPFU MUKASE YARI YAMUTEZE

Kera habayeho umugabo witwa Rugondo. Bukeye  ashaka umugore babyarana umwana w’umukobwa bamwita Rugogwe. Nuko nyina aza gupfa, apfuye se azana undi mugore. Umugore ahageze asanga umukobwa yarasabwe n’umwami, amuzira urunuka. Abwira umugabo we ngo niba ashaka ko babana neza, azice umukobwa we....

UMUKOBWA WARONGOWE N’UMUGABO YARI YARABENZE

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore, babyarana umwana w’umukobwa, bamwita Munyana. Munyana amaze kuba inkumi, yiha kubenga uje kumusaba wese.  Ngo arashaka usa na se cyangwa se  usa na...

UMUKOBWA WARONGOWE N’UMUGABO WABAGA MU NDA Y’IGITI

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka  umugore babyarana umwana w’umukobwa, bamwita Kanyana. Kanyana amaze kuba inkumi, abandi bakobwa baramubwira bati : uzaze tujyane  guca imibavu ku  giti kitwa umutegarugori. Ku munsi wo kujya yo, aracyererwa, abandi bakobwa baramusiga....

UMUKOBWA WARONGOWE N’IMPYISI

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore babyarana umwana w’umukobwa bamwita Mahiribobo. Uwo mukobwa yarabengaga cyane. Umuhungu uje kumusaba wese, Mahiribobo akamubenga, akavugako   azasabwa n’ umugabo ucira...

UMUKOBWA WARIYE IKIJUMBA CY’ IMANA

Kera Habayeho Umugabo, bukeye ashaka umugore, babyarana abana babiri , umukobwa n’umuhungu. Umukobwa akitwa Buhorobungwe, Umuhungu akitwa Mashyoma. Bari bafite umurima ; hanyuma umeramwo umugozi w’ikijumba, batazi...

UMUKOBWA WAREZE UMWANA WAVUYE MU MWANANA W’IGITOKE

Kera abakobwa bagiraga umukino wo guheka umwanana w’igitoke bimenyereza kuzaba ababyeyi. Nkuko abana b’abahungu bagiraga udukino two kurasana bimenyereza kuzaba ingabo ku rugamba. Umunsi umwe, umwe muri abo bana b’abakobwa yururukije umwanana we, asanga wahindutse umwana w’umuntu. Nuko abwira...

UMUKOBWA WA KUNDAGA KUBENGA HANYUMA AKAGAMBURUZWA N’UMWAMI

Kera habayeho  Umugabo ashaka umugore, babyarana umwana w’umukobwa, bamwita Gakaraza. Uwo mukobwa yari mwiza cyane. Amaze kuba inkumi, abanyiginya baza kumusaba, arababenga. Abega baramusaba, nabo arababenga. Bigeze aho  se aramubwira ati: mwana wanjye ko abaza kugusaba ubabenga, uzamera...

UMUKOBWA WAHETSE AKANYAMASYO

Kera habayeho umugabo bukeye ashaka umugore, ba byarana umwana w’umukobwa. Umwana arakura. Umunsi umwe ajya kwahira ishinge, agize ngo arashikuza, igitsina cy’ishinge kizana n’akanyamasyo. Umwana arishima cyane ngo yiboneye akana. Aterura akanyamasyo agashyira mu mugongo, aragaheka, yikorera...

UMUKOBWA WACIWE KUKO YATWAYE INDA Y’INDARO

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore babyarana abana babiri: umuhungu n’umukobwa witwa Nyirabirahunga. Umwana baramurera arakura. Amaze kuba umwangavu, se ajya gufata igihe ibwami. Ubwo iwe habaga umuhungu wa mushiki we witwaga Musama. Baba aho, baruzura, bakajya...

UMUKOBWA WABAGA MU GISABO

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore, babyarana umwana w’umukobwa. Baramurera arakura. Amaze kuba inkumi ararwara arapfa. Intumbi ye bajya kuyijugunya mu gihuru. Aho bamujugunye hamera uruyuzi rurakura rwera...

UMUKOBWA KAZUBAZUBA AKIZWA N’AGASIGA K’IMANA

Kera habayeho  umugabo.  Ashaka umugore babyarana umwana umwe w’umukobwa, bamwita Kazubazuba. Biratinda, uwo mugore arapfa. Apfuye, umugabo azana undi mugore. Umugore ngo ahagere ntiyabyara.  Atangira kwanga Kazubazuba kuko yari mwiza cyane, kandi atari uwe. Nuko  akajya...

UMUKOBWA KARISIMBI ARONGORWA N’UMWAMI W’IKUZIMU

Kera mu Rwanda  habayeho umwami, abyara umwana umwe w’umukobwa amwita Karisimbi. Yabaga mu nzu yo mu gikari akahabana n’abandi bakobwa umunani. Nyina yari yaramubujije kujya  ajyana hanze  n’abandi bakobwa. Rubanda rwo hanze rukajya rwifuza kumubona, kuko ngo yari mwiza byahebuje....

UMUKOBWA IMANA YAHAYE AMENYO ARIKO IKAMUBUZA GUSEKA

Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore, babyarana umwana w’umukobwa, bamwita Nyamahe. Nyina akamuhozaho ijisho igihe cyose, akamutoza n’imico y’abantu. Umwana aba aho, amaze kuba umwangavu, nyina arapfa. Nyamahe asigarana na se. Akomeza kugira imico nyina yamutoje. Se yitwaga Muhozi....

UMUKOBWA ABUZA NYINA KWICA UMUKOBWA WA MUKEBA WE.

Kera habayeho Umugabo ashaka umugore, bukeye babyarana umwana w’umukobwa bamwita Mupfasoni. Hanyuma nyina arapfa. Umwana abana na se iminsi mike, bukeye se ashaka undi mugore. Nawe babyarana undi mwana w’umukobwa, bamwita Mugirente.  Mupfasoni  yari mwiza cyane, akagira umutima, akamenya...

UMUGABO WAHETSE IMPYISI

Umunsi umwe, umugabo yagiye mw’ishyamba ahatega umutego agirango inyamaswa iza kugwamo ayirye. Nyirumutego asubiye kureba asanga impyisi ariyo yaguyemwo, amaso yatukuye amenyo iyashinyitse. Impyisi imubonye, iramutakira iti : Wo karama we ntabara, unkure muri uyu mutego maze umbwire icyo...

MWENERUSAKE AJYA I BWAMI KUGARUZA INKA ZA SE ZANYANZWE

Kera habayeho inkoko Rusake yari atunze ishyo ry’inka.Bukeye abantu bajya kuyirega i bwami, bati: nta nkoko yo gutunga inka.Umwami yohereza abantu kwica iyo nkoko no kumuzanira izo nka zayo. Zigeze Ibwami, azigabira umugaragu we, agira ati: nta nka z’inkoko. Rusake yapfuye asize infubyi, iyo nfubyi...

INTAMA IHENDA UBWENGE IMPYISI

Umunsi umwe impyisi yahuye n’intama. Impyisi iyibonye irishima iti : amashyo ntama. Intama irayisubiza iti : amashongore. Bimaze kuramukanya, impyisi ikomeza ukuboko kw’intama. Intama irayibwira iti : ese ndekura ? Impyisi irayisubiza iti : sinkurekura kereka umbwiye aho...

UMUGORE W’INGUMBA WABYAYE KU BW’IMANA

 Kera habayeho umugabo, bukeye ashaka umugore w’ ingumba. Umugore abaho yarishwe n’ agahinda ko kutabyara.                              ...

UMUGORE W’’ IGISHEGABO

Kera habayeho umutware akagira umugore w’igishegabo. Uwo mutware yaritondaga, agategeka neza, ingabo ze zikamukunda kandi zikamuyoboka. Umugore we akaba umushizi w’isoni, akiha kumutegekera ingabo, kandi agasuzugura rubanda. Uwo mugore akaburanirwa, agaca imanza, akagaba inka n’imisozi,...

BIZIRAKWEZI NA MUKASE

Kera habayeho umugabo. Bukeye ashaka umugore, babyarana umwana w’umukobwa bamwita Bizirakw Bukeye nyina arapfa, umwana asigarana na se. Se amurera igihe gito, atarashaka undi mugore. Aza kurambirwa kuba wenyine, nuko areshya undi umugore. Umugore ahageze, atangira kwanga uwo mwana. Abwira...

Sabizeze bya Sabiyogera

Sabizeze, Sabizeze, Sabizeze, bya Sabiyogera  Mwana w’inkondo n’inkongoro  Mwana w’ibisage n’ibikinga  Ngwino witabe abambari ba so baje.   Mbacire umugani Umugani wa Sabizeze Sabizeze bya Sabiyogera   Sabiyogera uwo yari umwami Ashaka umugore abura...

Urukwavu N' Impyisi

Impyisi yashakaga umugabo mwiza. Umunsi umwe irakugendera ibwira izindi nyamaswa byabanaga iti: "Ndashaka nanjye gusabwa." Izisaba no kuzayi shakira umusore uzayisaba.   Bukeye Bakame irakuzira ibwira ya mpyisi iti: "Nakuboneye umusore mwiza cyane.", iti: "Ndetse ni umwami, ategeka ibihugu...

IGITEKEREZO CYA MATAMA YA BIGEGA

  Umugabo bigega yabaye aho, maze abyara umwana w’umukobwa Matama: yari yaravukanye isaro ku ntoki, ntihabe hagira uhirahira ngo arimwake.    Mibambwe umwami w’u Rwanda, atambagira igihugu, acumbika ahitwa I Remera rya Kanyinya. Mu gicuku gishyira inkoko, Mibambwe yumva...

Sakwe Sakwe?

Nyiramahenagurwa-Urutare rwo ku nzira. Mugongo mugari umpekera abana.-Urutara (uburiri) Wambukije umwami utagira amaguru-Urusyo. Nagutera Rutare rwa Sebayanda rwasa ingimagihumbi-Urusyo. Mweru n'iyayo-Urusyo n'ingasire. Kwa Bukoco barakocagurana-Urusyo n'ingasire. Igira inyuma y'inzu uce...

YIGIZE SYOLI

Uyu mugani baca ngo: "Yigize syoli", bawuca iyo babonye umuntu wese wigize umushirasoni kabuhariwe, akaba ikinani muri byose; ni bwo bagira, bati: "Uno mwana cyangwa uno muntu yigize syoli!" Byakomotse kuri Syoli w'i Nyagahanga (Byumba); ahagana mu mwaka w'i 1600. Syoli yabyirukiye ku Cyuru...

BIRARO MUTAMANGANDO

Habayeho umugabo akitwa Mwungeli, akagira abana mirongo urwenda n' icyenda. Umwana we w’ umuhererezi akitwa Biraro Mutemangando. Bari abatwa; umwuga wabo wari uwo kubumba inkono. Biraro Mutemangando we, yanga kubunba inkono, ahitamo guhiga. Yiga kurasa, akamenya kuboneza. Bukeye se aramubwira ati:...

UGIYE I BURYASAZI

Kera habayeho umukobwa bamushyingira i Buryasazi. Nyirabukwe agize ngo aramuhereza isazi yatetse, nyiramama wanjye aranga ngo iwabo ntibarya isazi. Bukeye nyirabukwe yenda akabya ashyiramo isazi, arapfundikira atereka ku ziko. Ahamagara umukazana we aramubwira ati « mwana wanjye, ngutwo utuboga...

Imigani migufi

Aho umutindi yanitse ntiriva. Iyo imbwa ishima indi iba iyiguriza. Ibuye rimeneka urwondo rugisukuma. Uwarose nabi burinda bucya. Wirukana umugore uguguna igufa ukazana urimira bunguri. Wirukana umugore unywa itabi ukazana urya ubugoro. Uguhima atiretse agusurira muryamanye. Ugusuriye ntumusurire...

Ingwe yihekuye

Ingwe yari ihatse urukwavu, impongo, igikeri n'igitagangurirwa, bukeye ishaka kujya kwa sebukwe. Igufatira abana b'impongo n'ab'igitagangurirwa, ibashyira mu ruhago irarukanira. Ihamagara abagaragu bayo ngo bajyane kwa sebukwe. Ikwika igikeri uruhago rurimo ba bana, urukwavu rutwara...

nzikurinda na nzikwiba

. Habayeho abagabo babiri, umwe akamenya kwiba undi akamenya kurinda. Umunsi umwe, banywa inzoga baza guhiga. Nzikwiba ati: "Ufite inka yawe Gitare nzayiba kandi tuzayisangira." Undi ati: "Nzi kurinda, ntabwo tuzayisangira." Nzikwiba aza nimugoroba batabizi, maze yiyicarira mu mfuruka....

umunyamerwe

  Ni Ruhaya rw'isekurume Rwa murarika icyanwa Iyo yarase igihembe Udusekurume turayihunga. Igira ibihembe bireba inyuma Ikagira ubwanwa irarika iteka Igira umugara wo ku mugongo Ikawushinga iri ku...

Ngarama na saruhara

Habayeho umuntu akitwa Ngarama, akaba n'umugaragu w'umwami. Muri icyo gihe hariho igisiga kinini kikitwa Saruhara rwa Nkomokomo. Abantu bari barakigize indahiro. Cyagiraga amaboko cyane, kikabuza umwami guturwa. Cyabonaga abafite amakoro kikabica, ibintu byabo kikabirya. Umwami agira...

Joliji Baneti

Kera hariho umwana w'ikizeze, akitwa Joriji Baneti. Umunsi umwe, nyina amwohereza kumugurira inshinge ku isoko. Umwana aragenda, amaze kuzigura, agaruka azipfumbase mu gipfunsi. Ageze mu nzira, abona inyoni yafashwe n'umushibuka iruhande rw'ikirundo cy'ibyatsi byumye. Ariyamirira ati «yoo!...

NGOMA YA SACYEGA

Sacyega yari umuhannyi w'ibwami, akagira abagore babiri. Umugore muto abyara abakobwa gusa, umukuru abyara umwana umwe w'umuhungu witwa Ngoma. Sacyega yatoneshaga umugore wabyaye abakobwa, ntiyite kuri nyina wa Ngoma kandi uwo muhungu ari we waragiraga inka za se zose, akaba ari na we...

NYARUBWANA

Kera umuntu yarahagurukaga akajya guhakirwa inka, akagabana vuba cyangwa se bitinze, inka akayicyura. Hakabaho n'urambirwa cyangwa se aho yacyeje baragaye imilimo ye, ubwo agataha amara masa. Uwagabanaga inka akayicyura ntibyaciraga aho, yaratahaga ariko akagira iminsi yo gufata igihe...

GIKELI NA NTASHYA

  Umunsi umwe Gikeli yasohotse mu mwobo yicara irnbere yawo, yota akazuba ari nako atumagura agatabi. Ntashya na we akomeza imihamirizo ye mu kirere, ariko bombi bakajya barebana. Kera kabaye Ntashya aramanuka asanga...

UDUKURU TW'ABANA

uruyongoyongo n'isega

  Uruyongoyongo n'isega Isega yamize igufwa liyihera mu nkanka, inanirwa kulyikiza.Itegera izindi nyamaswa yuko iliyikiza izayigororera bikomeye. Ako kanya hatunguka uruyongoyongo, rwohereza umunwa warwo mu kanwa k'isega, rukuramo lya...

nkunda ababyeyi banjye

  Nkunda ababyeyi banjye Nkunda ababyeyi banjye kuko ali bo bambyaye. Ababyeyi banjye barankunda kandi bakandera neza. Bangabulira neza igihe cyose nshonje. Iyo nkeneye umwambaro barawungulira. Data na mama barababara cyane iyo ndwaye, maze bakihutira kunjyana...

ikiganiro

    - Nyiramayonde bilibili - Yabyaye umwana bilibili - Amutuma ku ruzi bilibili - Ifi iramutwara bilibili - Iyo ntiyali ifi bilibili - Yali intabaza bilibili - Itabaza umugore ku muguruka - Itabaza isandi ku itaka - Kabe gato...

twirinde guhemuka

    Abantu babili bagiye mu ishyamba, umwe abwira undi ati: "niduhura n'inyamaswa y'inkazi, nijya kukulya ndagutabara, nawe nubona ije kumfata, untabare." Undi aramusubiza ati: "ni byiza." Ako kanya, babona intare igobotse mu ishyamba. Wa...

umwana n'isega

    Kera haliho umwana waragiraga intama za se. Iminsi yose akajya avuga, ati "isega ije kuntwara we !" Isega ije kuntwara we !" Ali ukwikinira gusa. Iminsi yose agahora akura abantu ku milimo baza kumutabara, bagasanga akina gusa. Bukeye babonye...

igishwi n'inyamanza

    Igishwi kiti: "mbese ma, igituma bagukunda, jye bakanyanga, aho ugiye ntibakwirukane, aliko jye bakanyirukana !" Inyamanza iti: "mbese, urabaza ikibitera? Ni uko hose bavuga ko uli igisambo, ukiba ibyo bataguhaye. Aliko jye sinkubagana...

umusore n'umwana w'inkima

    Kera haliho umusore wali ufite umwana w'inkima. Wa musore abwira inkima ye ati: "ngwino nkima yanjye, nkwigishe kwicara neza !" Inkima iramusubiza iti: "ubungubu ndacyali mutoya! Ikiruta ni uko waba uretse ngakura." Wa musore arayisubiza ati: "si...

umushwi n'akayongwe

    Agashwi gato kakundaga gusuzugura nyina kakajya gutoragura. Ntigatekereze ibya nyina. Aliko we agahora akabuza. Yakundaga kwibaza ati: "mbese umunsi ako kana kanjye kahuye n'akayongwe, bizamera bite ? Kazapfa nta kabuza." Umunsi umwe gahura...

inka ya nyangara

. Kera hali umuntu witwaga Nyangara. Yamaze imyaka myinshi mu gihugu. Yali atunze inka imwe gusa. Aliko nta mwana yagiraga. Igihe agiye gupfa, abura uwo araga ya nka. Agiye gupfa abwira abagabo ati: "iyi nka yanjye nimuyilya muzayishyura iteka maze gupfa." Abagabo bati: "...

UDUKURU TUGUFI

Abana babi

  abana babi yohani na yozefu bali bavuye kuvoma. igihe bataragera imuhira, babona abana batazi bicaye haruguru yabo, barabasuhuza. abo bana aho kubikiliza, bahagurukana udukoni bali bafite, bakanura amaso, batuka yohani na yozefu. yohani, ati: " yozefu...

Dutahe iwacu

  dutahe iwacu abalimu nibamara kudusezerera, duhere ko dutaha. nitugera mu mayira, tureke kugira aho duhagarara, kuko iwacu baba bifuza kutubona. nitugera iwacu, tubasuhuze neza. nitumara kuruhuka gato, dusabe akalimo ko gukora, tugakorane...

Turajijuka buhoro buhoro

  turajijuka buhoro buhoro turajijuka bikomeye, kuko dusobanura neza ibi dusoma. ubu rero tugiye kuba abana bafitiye igihugu akamaro. gufutura ibi dusoma, bizatuma duca ubujiji, abatazi gusoma bagifite. ubujiji buzacika, bitewe no gufutura ibi...

isake na sakabaka

  isake na sakabaka isake yagiye guhaha, ivuyeyo ihura na sakabaka. isake ikubise sakabaka amaso, iratura, maze ukuguru iraguhina. sakabaka ibaza isake, iti: "uhahiye he? barahaha bate?" isake irayisubiza, iti: "duhahiye i bugoyi, aliko birakomeye!!...

Imana

    aho muzi ko ibi tubona ali imana yabihaye kubaho? ni yo ituma bikura, ni yo ituma bihumeka, ni yo ituma bibaho, ni yo ibitegeka. imana rero, ni yo idutegekera ubuzima. imana iruta kure ba data na ba mama. iruta ba sogokuru na ba sogokuruza, kuko ali...

sehene

  ihene dore ihene ya sehene. kariya kana mubona, ni sehene uyiragiye. ayiragira neza, yataha bakayimukamira. amata yayo bayita amahenehene. ayo mata afite akamaro: bayaha abana bakili bato, kuko abamerera neza. abamerewe nabi na bo arabavura,...

urulimi

  urulimi urulimi rufite akamaro kanini. rutuma tuganira, tukagaragaza ibitekerezo dufite mu gihe tuvuga, tukanabisobanura. ibikoko birarugira, aliko bivuga uko imana yabihaye. utite urulimi ruzima, avuga neza. akana gato ko, kavuga...

amagi

  amagi amagi na yo afite akamaro kanini, ali ku bana, ali ku bakuru. uwariye amagi, ahora akomeye, amerewe neza. uriye amagi abili, aruta uriye igitoke kinini. koko amagi afitiye umubili akamaro. amagi avura abana bakorora, iyo bayariye ali mabisi, atera...

umuceli

  umuceli umuceli bawutera aho amazi ali mu bibaya, aliko si mu mugezi hagati. iyo weze barawusarura, bakawuhura, bakawugosora. umuceli weze neza urererana. iyo bamaze kuwugosora, bawuhunika mu magunira, bakawubika ahameze, neza, ukaba wahamara igihe kirekire...

umutima n'amaraso

  umutima … amaraso dufite umutima uterera mu gituza. uwo mutima utera igihe tugifite ubuzima. ni wo ugabura mu bice dufite. ayo maraso ni yo alimo ibituma umubili wacu ubaho. iyo umutima utera nabi, tuba tumerewe nabi. kuvura umutima biragora, aliko...

Voma vuba

  voma vuba voma vuba uze tuzamuke bulije, ejo iwacu batazabura amazi yo kubobeza imigozi, kuko bafite abakozi bazabubakira urugo. gira vuba tuzamuke, iwacu batadutegereza igihe kirekire, bakaza kuduhamagara. ikorere dutahe, dore abana batiga bali...

Gukina

  gukina isaha yo gukina irageze.haguruka neza, sohoka buhoro udakubagana. nugera mu kibuga, utegereze amategeko abalimu baguha. ubu tugiye gukina. itegure gukina neza. gukina bigufitiye akamaro, kuko bikomeza umubili wawe, bikawuha kugira ubuzima...